Enavos tar las guidas

Guida per giuvenils

La guida per giuvenils: obtegnair ina plazza da giarsunadi u ina plazza da scola

Da l'emprima tschertga fin a la suttascripziun dal contract — e co tscherner ina scola a temp plain sche quai va meglier per tai.

Pertge ina scolaziun professiunala?

  • Ti gudognas atgen daner dal emprim di
  • Ti emprendas ina vaira professiun en la pratica
  • In AFC u ina AFP vegn renconuschì en tut la Svizra
  • Suenter èn pussaivels maturitad professiunala, scola auta u atgna firma
  • Blers manaschis tegnan buns emprendists suenter la scolaziun
Vesair ils pass

Pertge ina scola a temp cumplain?

  • Ti emprendas vinavant blers roms e restas flexibel
  • Maturitad u diplom da scola media porta a l'universitad
  • Dapli temp avant che tscherner ina professiun
  • Linguas, barat e projects fan part da la scola
  • Ti pos anc adina far pli tard ina scolaziun professiunala
Vesair ils pass

Pass per pass tar ina plazza da giarsunadi

En blers chantuns vegnan las plazzas per l'avust proxim publitgadas gia a partir d'avust da l'onn avant, e bleras èn occupadas fin la fin da l'onn. Cumenza baud: las professiuns popularas èn spert davent.

  1. Chattar or tge che t'interessa

    Fa il test d'orientaziun, sfeglia las professiuns sin questa pagina e discurra cun la cussegliaziun professiunala da tia regiun. Ils discurs èn gratuits ed avierts per tuts.

    Cussegls & videos per quest pass
  2. Far giarsunadis da prova

    Intgins dis en in manaschi mussan il meglier sche ina professiun va per tai. La gronda part dals manaschis na publitgescha betg emprovas, ti stos pia per il solit dumandar sez — guarda «Uschia chattas ti ina emprova da professiun» sutvart. Fa duas u trais emprovas en differentas professiuns. Blers manaschis engaschan mo giuvenils ch'han fatg ina emprova tar els.

    Uschia chattas ti ina emprova da professiun5 lieus nua tschertgar e tge che la lescha di

    La gronda part dals manaschis na scriva mai ch'ins po far ina emprova tar els — mo mintga manaschi da furmaziun dastga vegnir dumandà. Qua vala la paina da tschertgar.

    • 1. La glista uffiziala

      Sin berufsberatung.ch/schnupperadressen chattas ti manaschis da furmaziun che ti pos dumandar, tenor professiun e lieu. Els na dovran nagin inserat: prenda simplamain contact.

    • 2. Inserats d'emprova

      Yousty.ch e gateway.one mussan plazzas d'emprova che manaschis han publitgà. Gronds patruns han savens in formular sin lur pagina d'emprendissadi — reservescha baud, plazzas popularas èn davent pliras mais ordavant.

    • 3. Tia scola

      Dumonda tia persuna d'instrucziun da classa u la persuna per l'elecziun da professiun. Ellas enconuschan savens manaschis en la vischinanza, e bleras scolas han emnas d'emprova u da project. Per ina emprova durant il temp da scola dovras ti il permiss da la scola — dumonda baud.

    • 4. Fieras da professiuns

      A fieras da professiuns pos ti discurrer cun emprendists e dumandar ils manaschis directamain per ina emprova.

    • 5. Glieud che ti enconuschas

      Famiglia, vischins, geniturs d'amis, tes club da sport. Dumonda: «Furma tes manaschi emprendists? Pudess jau far ina emprova tar vus?»

    Scenari da telefon, model d'e-mail e glista da controlla per il stage

    Bun da savair

    • Ti stos avair almain 13 onns.
    • In di d'emprova dura maximalmain 8 uras (40 uras per emna), tranter las 6 e las 18, cun almain 30 minutas pausa sche ti lavuras dapli che 5 uras. Ina emprova dura maximalmain duas emnas.
    • Ti na stos far naginas lavurs privlusas.
    • L'emprova è per il solit betg pajada. Ti es assicurà cunter accidents tras il manaschi.
    • Prenda cun tai vestgadira adattada (dumonda tge trair en), insatge per scriver e tias dumondas. A la fin dumonda il fegl da valitaziun.

    Funtaunas: ArGV 5 Art. 8 · ArGV 5 Art. 11 · ArGV 5 Art. 4b · UVV Art. 1a · SECO — Jugendarbeitsschutz · controllà en October 2026

    Glista lecziun da tschertga (PDF)Cussegls & videos per quest pass
  3. Chattar plazzas avertas

    Tschertga en la brastga chantunala da plazzas da giarsunadi sin berufsberatung.ch e guarda directamain sin las paginas d'internet dals manaschis — intgins na publitgeschan naginauter.

    Cussegls & videos per quest pass
  4. Preparar il dossier da candidatura

    Ti dovras ina breva brev da motivaziun, in curriculum cun fotografia, ils dus ultims attestats, ils rapports da prova e, sche pretendì, in resultat da test. Tut en in sulet PDF cun in num cler.

    Cussegls & videos per quest pass
  5. Scriver la brev da motivaziun

    Ina mesa pagina: pertge questa professiun, pertge quest manaschi e tge che ti has fatg che al cumprova (la emna da prova, in hobi, in project). Drizza tai sche pussaivel ad ina persuna cun num e controllescha l'ortografia dal manaschi.

    Cussegls & videos per quest pass
  6. Il discurs da preschentaziun

    Legia avant la pagina dal manaschi, vesti tai propermain, arriva diesch minutas pli baud e porta il dossier sin palpiri. Spetgia dumondas davart tia tscherna, la prova, las materias e tes hobis. Prepara duas atgnas dumondas.

    Glista discurs (PDF)Cussegls & videos per quest passExercita cun la Roulette da l'intervista
  7. Tests d'abilitad e dis da prova

    Blers manaschis dumondan in test scrit (Multicheck, Basic-Check) u in di practic. Exercitescha avant cun ils tests d'exempel online — els èn cun temp limità e cuntegnan matematica, lingua, logica e concentraziun.

    Glista lecziun da tschertga (PDF)Cussegls & videos per quest pass
  8. Suenter il discurs

    Trametta il medem di in curt e-mail da ingraziament. Sche ti n'audas nagut suenter duas emnas, telefonescha gentilmain e dumonda. Refusas èn normalas — dumonda tge che ti pudessas meglierar e cuntinuescha.

    Cussegls & videos per quest pass
  9. Il contract da giarsunadi

    Tut vegn definitiv pir cun il contract da giarsunadi suttascrit ed approvà da l'uffizi chantunal da furmaziun professiunala. Controllescha cun ils geniturs la paja, las vacanzas, las uras da lavur e ils dis da scola — e na suttascriva mai dus contracts.

Cura far tge: plan da temp per l'emprendissadi

Uschia va quai per ordinari sche ti vuls cumenzar in emprendissadi directamain suenter la scola obligatorica, senza deschavel onn da scola. Dumbraziun: 7avla–9avla classa èn ils trais onns dal stgalim secundar I (HarmoS 9–11).

  1. Fin da la 7avla classa

    Anc nagin stress: La cussegliaziun da professiun en la gronda part dals chantuns recumonda da cumenzar cun emprovas en la 8avla classa. Sche tia scola porscha gia pli baud in'emprova u in'emna da project, nizzegia quai per in'emprima impressiun.

  2. Vacanzas d'stad avant l'8avla classa

    Sche ti enconuschas gia intginas professiuns che ta plaschan, èn las vacanzas da stad in bun temp per in'emprima emprova – emprovas vegnan per ordinari fatgas durant las vacanzas da scola. Scriva si tge che ta plascheva e tge betg.

  3. 8avla classa

    Consultaziun professiunala (BIZ). Reducescha tia tscherna a las duas fin quatter professiuns che t'interesseschan il pli ed annunzia ta per emprovas en quellas.

  4. Fin da la 8avla fin l'atun da la 9avla classa

    Fa in test d'attitudine (Multicheck u Basic-Check), uschespert che ti sas tge professiun che ti vuls – bleras interpresas vulan il resultat en la candidatura. Per ordinari dumondan ellas in resultat da la perioda da test actuala, che cumenza a mez matg. En tscherts chantuns (p. ex. Turitg) fas ti ultra da quai en la primavaira da la 8avla classa il test Stellwerk en scola.

  5. Entschatta da la 9avla classa

    En blers chantuns (p. ex. Turitg, Berna) vegnan las plazzas per l'avust proxim publitgadas ussa, per exempel en la bursa chantunala da plazzas d'emprendissadi (LENA). Tschertas interpresas grondas tschertgan gia a l'entschatta da la 9avla classa; manaschis pli pitschens e manaschis d'artisanat savens pli tard.

  6. November–favrer, 9avla classa

    Il temp principal da candidaturas per la gronda part da las professiuns. Trametta tia documentaziun uschespert ch'ina plazza vegn publitgada – bleras interpresas tschernan cuntinuadamain, perquai vala la paina da sa candidar baud.

  7. Schaner–avrigl, 9avla classa

    Discurs, dis da test e dis da stagi. Las emprimas permissiuns arrivan.

  8. Primavaira, 9avla classa

    Blers contracts èn ussa suttascrits. Il manaschi trametta tes contract d'emprendissadi a l'uffizi chantunal da furmaziun professiunala, che sto l'approvar avant che ti cumenzas. I dat anc adina plazzas libras.

  9. Zercladur–fanadur

    Anc nagina plazza? I dat plazzas liberas tut la stad. Contactescha immediat la consultaziun professiunala u il case management chantunal.

  10. Entschatta avust

    Tes emprendissadi cumenza.

Ils termins varieschan tenor chantun e professiun. Interpresas grondas tschertgan savens sco emprimas, manaschis pli pitschens e manaschis d'artisanat savens pli tard. A Genevra, per exempel, tschertgan blers manaschis tranter december e matg.

Funtaunas: bam.ch (BAM Bern, article by BIZ Bern) — Wann sucht man eine Lehrstelle? · berufswahl.zh.ch — Schnupperlehre · berufsberatung.ch — Schnupperlehre finden · berufswahl.zh.ch — Eignungstests · berufswahl.zh.ch — Stellwerk-Test · gateway.one — FAQ (Multicheck) · berufswahl.zh.ch — Lehrstellensuche · berufswahl.zh.ch — Selektion durch Lehrbetriebe · SBFI — Lehrstellensituation (23.06.2026) · BBG (SR 412.10) · Cité des métiers Genève — Entrer en apprentissage · controllà en October 2026

Colliaziuns utilas per la candidatura

FAQ davart l'emprendissadi

Respostas curtas a dumondas che blers giuvens fan avant che far ina candidatura. Tutga ina dumonda per vesair la risposta.

Tscherner ina scola a temp plain ed as annunziar

Sche ina scola va meglier per tai vala in auter chalender: las annunzias serran per ordinari l'enviern e las examinaziuns d'admissiun èn la primavaira.

  1. Chapir las opziuns

    Gimnasi, FMS, scolas da commerzi e d'informatica, scolas professiunalas a temp plain ed offertas da punt mainan a mets differents. Legia las guidas sin questa pagina avant che cumparegliar singulas scolas.

  2. Perscrutar las scolas concretas

    Mintga chantun mena atgnas scolas cun atgnas reglas e nums. Cumenza tar l'register da scolas da la direcziun chantunala d'educaziun e tar la tschertga da scolas sin berufsberatung.ch, lura legia la pagina ed il plan da studi da mintga scola.

  3. Ir a las seras d'infurmaziun

    Bunamain mintga scola organisescha l'atun ina sera d'infurmaziun e lecziuns da prova. Va ad almain duas. Dumonda a tes amis, sch'els vulan ir al medem di da porta averta, per ir ensemen. A la gimnasi: profitescha da las lecziuns da prova per empruvar las disciplinas che ti pudessas tscherner sco Schwerpunktfach. Intgins scolas han plazzas limitadas u porschan lecziuns da proba dals dis da porta averta, per las qualas ti sto t'annunziar davant maun. L'annunzia po vegnir serrada avant il di, sche la scola è plaina: controllescha baud la pagina web da la scola e t'annunzia uschè prest sco pussaivel.

    Glista di d'infurmaziun (PDF)
  4. Controllar sche quai va propi per tai

    Guarda ils profils offrids, la via da scola, il pais da lavur, las linguas, la grondezza da las classas, l'atmosfera e tge che fan ils diplomads suenter. Dumonda scolaras e scolars actuals, betg mo las persunas d'instrucziun.

    Gimnasi? Ti tschernas era tes puncts da spezialisaziun

    Las gimnasis, la maturitad da las qualas è renconuschida en tut la Svizra, suondan ina ordinaziun federala (la MAV). Ultra da las disciplinas che tuts frequentan, tschernas ti in Schwerpunktfach (disciplina principala) ed in Ergänzungsfach (disciplina cumplementara) e scrivas ina lavur da maturitad. Ensemen cun la lavur occupeschan ellas almain 15 % dal temp d'instrucziun.

    Ti na pos betg tscherner la medema disciplina per tuts dus. Ils chantuns decidan tge disciplinas che vegnan proponidas, perquai po l'offerta variar tranter chantuns e scolas. Cumpareglia ella, emprova las disciplinas en lecziuns da prova e dumonda a scolaras e scolars co ch'ellas èn a tes nivel.

  5. Custs e termins

    Las scolas publicas èn gratuitas u bunmartgadas (singuls chantuns dumondan ina pitschna taxa annuala), ma cudeschs, material, computer, excursiuns e viadi custan. I dat stipendis chantunals — dumonda els baud. Nota tut ils termins d'annunzia; els èn strers e stattan savens en schaner u favrer, pia infurmescha ta baud en tes chantun.

  6. La procedura d'admissiun

    Tut tenor chantun e notas entras senza examinaziun u ti fas ina examinaziun d'admissiun, per ordinari en matematica e lingua (tscherts chantuns examineschan era ina segunda lingua). Dumonda a la scola veglias examinaziuns e cumenza a repeter intgins mais avant.

    Cussegls & videos per quest pass
  7. As annunziar endretg

    Tut tenor chantun t'annunzias ti via tia scola actuala u directamain tar la scola. Trametta documents cumplets, tegna copias ed agiuntescha ina breva brev da motivaziun nua ch'igl è pretendì — tar la FMS per exempel cun tes champ giavischà.

  8. Avair in plan B

    Annunzia tai tar pliras scolas sche tes chantun al permetta e tschertga en parallel ina plazza da giarsunadi. Ina offerta da punt è ina opziun renconuschida e betg in onn pers.

Funtaunas: Fedlex — Maturitätsanerkennungsverordnung (MAV), SR 413.11 · berufsberatung.ch — Gymnasiale Maturitätsschulen · vd.ch — École de maturité · berufswahl.zh.ch — Mittelschulprüfungen · BKD Bern — Aufnahmeverfahren GYM1 · Gymnasium Lerbermatt (Köniz BE) — Informationen und Anlässe: registration required, places limited, registration closed when full (read 2026-10-25) · Gymnasium Kirchenfeld (Bern) — Info-Veranstaltungen: sample-lesson day needs registration, information evening has limited places (read 2026-10-25) · controllà en October 2026

Cura far tge: plan da temp per la scola a temp cumplain

Uschia va quai per ordinari sche ti vuls ir suenter il secundar I en ina scola a temp cumplain (gimnasi, SSP/FMS, scola da commerzi u informatica, scola da mastergn). Quai è mo ina indicaziun approximativa: en intgins chantuns, sco Berna e Turitg, po il gimnasi cumenzar gia suenter la 8avla classa, e lura passa tut in onn pli baud.

Las datas, e mo er l'onn da scola da l'entschatta, variheschan fitg da chantun a chantun. Tscherna tes chantun per vesair sia planisaziun.

Tip da scola

Chantuns cun atgna planisaziun fin ussa: Argovia, Appenzell Dadora, Appenzell Dadens, Basilea-Champagna, Basilea-Citad, Berna, Friburg, Genevra, Glaruna, Grischun, Jura, Lucerna, Neuchâtel, Nidwalden, Obwalden, Schaffusa, Sviz, Soloturn, Son Gagl, Turgovia, Tessin, Uri, Vallais, Vad, Zug e Turitg. Per ils auters vesas ti sutvart la planisaziun usitada.

Planisaziun usitada

  1. Atun, 8avla classa

    Emprimas seiras d'infurmaziun. Controllescha co tes chantun admetta: tenor notas, tenor recumandaziun u cun examen d'admissiun.

  2. Primavaira, 8avla classa

    En ils chantuns che admettan tenor notas cuntan gia las notas da quest onn da scola.

  3. Settember–november, 9avla classa

    Dis da porta averta a gimnasis, SSP/FMS, scolas da commerzi e scolas da mastergn. Visitescha duas u trais. Intgins scolas han plazzas limitadas u porschan lecziuns da proba dals dis da porta averta, per las qualas ti sto t'annunziar davant maun. L'annunzia po vegnir serrada avant il di, sche la scola è plaina: controllescha baud la pagina web da la scola e t'annunzia uschè prest sco pussaivel.

  4. Schaner–favrer

    Termins d'annunzia. En blers chantuns (p. ex. Turitg, Berna, Son Gagl) èn quels en schaner u en l'emprima mesadad da favrer. Controllescha baud ils termins da tes chantun.

  5. Mars

    Examens d'admissiun en ils chantuns che fan in.

  6. Mars–matg

    Las decisiuns arrivan. Bunamain dapertut vala in temp da prova en l'emprim semester.

  7. Avrigl–zercladur

    Conferma tia plazza, procura la glista da cudeschs e, sche ti dovras ina, dumonda baud ina borsa da studi.

  8. Avust

    L'onn da scola cumenza.

Ils termins variescheschan da chantun a chantun. Controllescha adina tes uffizi chantunal da furmaziun e legia nossas paginas davart mintga tip da scola.

Funtaunas: KZU — Orientierungsabende · KWI — Termine · Gymnasium Lerbermatt (Köniz BE) — Informationen und Anlässe: registration required, places limited, registration closed when full (read 2026-10-25) · Gymnasium Kirchenfeld (Bern) — Info-Veranstaltungen: sample-lesson day needs registration, information evening has limited places (read 2026-10-25) · berufswahl.zh.ch — Mittelschulprüfungen · BKD Bern — Aufnahmeverfahren GYM1 · Kanti Wattwil — Eignung und Aufnahme · Die Zürcher Mittelschulen — Aufnahmeprüfung · controllà en October 2026

FAQ davart la tscherna d'ina scola

Respostas curtas a dumondas che blers giuvens fan davart las scolas a temp cumplain suenter la scola obligatorica. Tutga ina dumonda per vesair la risposta.

Guidas sin questa pagina

Colliaziuns utilas davart scolas

Pitschens cussegls cun grond effect

  • Dovra ina adressa d'e-mail seriusa — prenum.num@…, betg in surnum.
  • Registrescha in messadi normal sin la combox; ils manaschis telefoneschan enavos.
  • Tegna ina glista da tut las candidaturas: manaschi, data, contact, status.
  • Na copiescha mai ina brev da motivaziun d'internet; quai vesan tuts immediatamain.
  • Fa leger da nov ina persuna d'instrucziun u in genitur avant che trametter.
  • Controllescha tes profils socials publics — ils manaschis guardan.
  • 20 candidaturas e 15 refusas èn dal tut normal.

Anc nunsegir tge via che va per tai?

Fa il test d'orientaziun per vesair tge pussaivladads professiunalas che correspundan a tes interess e tge vias che mainan là.

Far il test d'orientaziun
Vinavant: Far dumonda

Ils pass èn cleras? Ussa vegnan curriculum e brev.